Şirket Kuruluş ve Yasal Süreçler
Türkiye'de şirket kurma, yasal gereklilikler, sözleşmeler ve fikri mülkiyet hakları.
- Şirket türlerini ve farkları öğrenin
- Kuruluş sürecini adım adım anlayın
- Gerekli belgeleri ve maliyetleri öğrenin
- Founder sözleşmesi hazırlamayı öğrenin
- Fikri mülkiyet haklarını korumayı öğrenin
- Temel iş dünyası bilgisi
- Şirket kurma niyeti
1.1. Limited Şirket vs Anonim Şirket
Türkiye'de startuplar genellikle Limited Şirket veya Anonim Şirket olarak kurulur. Her ikisinin de avantaj ve dezavantajları vardır.
İpuçları:
- •Limited Şirket: Daha az sermaye, kolay kuruluş
- •Anonim Şirket: Yatırım almak için tercih edilir
- •AS yatırımcılar için daha şeffaftır
- •Çoğu startup AS olarak başlar
1.2. Sermaye Gereksinimleri
Limited şirket için minimum 10.000 TL, Anonim şirket için 50.000 TL sermaye gerekir.
İpuçları:
- •Sermaye nakdi veya ayni olabilir
- •Ayni sermaye için ekspertiz raporu gerekir
- •Sermayenin %25'i nakit ödenir
- •Kalan kısım 2 yıl içinde ödenebilir
2.1. MERSIS Başvurusu
Şirket kuruluşu MERSIS (Merkezi Sicil Kayıt Sistemi) üzerinden online olarak yapılır.
İpuçları:
- •Ticaret sicil müdürlüğüne başvuru
- •Noter tasdikli belgeler
- •Ticaret unvanı kontrolü
- •Şirket merkezi adresi
2.2. Gerekli Belgeler
Şirket ana sözleşmesi, kurucu beyannamesi, yönetim kurulu kararı gibi belgeler gerekir.
İpuçları:
- •Şirket ana sözleşmesi
- •Kurucu beyannamesi
- •Yönetim kurulu kararı
- •İmza sirküleri
- •Adres belgesi
2.3. Maliyetler
Şirket kuruluş maliyeti noter, sicil, damga vergisi ve muhtelif masrafları içerir. Toplam 15.000-25.000 TL arası olabilir.
İpuçları:
- •Noter masrafları
- •Ticaret sicil harcı
- •Damga vergisi
- •İlan bedeli
- •Sermaye taahhüdü
3.1. Founder Agreement (Kurucu Sözleşmesi)
Ortaklar arasındaki hak ve sorumlulukları belirleyen sözleşme. Vesting, equity split, exit konuları içermelidir.
İpuçları:
- •Equity split: Hisse dağılımı
- •Vesting schedule: Hak edişler
- •Decision making: Karar alma mekanizması
- •Exit strategy: Çıkış senaryoları
- •Dispute resolution: Uyuşmazlık çözümü
Dikkat:
Founder agreement olmadan ortak almayın! İleride ciddi sorunlara yol açabilir.
3.2. Vesting
Vesting, kurucuların hisselerini zaman içinde "hak etmeleri" anlamına gelir. Genellikle 4 yıllık vesting + 1 yıl cliff kullanılır.
İpuçları:
- •Standard: 4 yıl vesting
- •1 yıl cliff: İlk yıl ayrılırsa hisse alamaz
- •Acceleration clauses: Satış durumunda hızlandırma
- •Good/bad leaver hükümleri
3.3. Şirket Ana Sözleşmesi Maddeleri
Ana sözleşmede yatırımcı dostu maddeler bulunmalıdır: tag-along, drag-along, preemption rights.
İpuçları:
- •Tag-Along: Azınlık pay satışa zorlayamaz
- •Drag-Along: Çoğunluk azınlığı satışa zorlayabilir
- •Preemption Rights: Öncelik hakları
- •Liquidation Preference: Tasfiye tercihi
4.1. Patent, Marka, Telif Hakları
Fikri mülkiyetinizi korumak için patent, marka tescili ve telif hakları konularında önlem alın.
İpuçları:
- •Marka tescili: Erken aşamada yapın
- •Patent başvurusu: Buluşlar için
- •Telif hakları: Yazılım ve içerik için
- •Domain adı alın
4.2. NDA (Gizlilik Sözleşmesi)
İş görüşmeleri, ortaklıklar ve çalışanlarla NDA imzalayın.
İpuçları:
- •Mutual vs one-way NDA
- •Makul süreler belirleyin
- •Exceptions açık belirtin
- •Breach of contract cezaları
4.3. Employee IP Assignment
Çalışanların ürettiği tüm fikri mülkiyetin şirkete ait olduğunu sözleşmeyle belirleyin.
İpuçları:
- •IP Assignment Clause
- •Work-for-hire agreements
- •Inventor remuneration
- •Post-employment obligations
Dikkat:
Çalışan sözleşmelerinde IP assignment olmazsa, geliştirdiği kod/ürün çalışanın olabilir!
5.1. KVKK (Kişisel Verileri Koruma Kanunu)
GDPR benzeri Türkiye'nin veri koruma yasası. Kullanıcı verilerini topluyorsanız KVKK'ya uymanız zorunludur.
İpuçları:
- •Aydınlatma metni hazırlayın
- •Açık rıza alın
- •Veri işleme envanteri tutun
- •VERBİS'e kayıt olun (gerekiyorsa)
- •Privacy policy hazırlayın
5.2. E-Ticaret Kanunu
Online satış yapıyorsanız e-ticaret kanununa uygun şekilde bilgilendirme yapmalısınız.
İpuçları:
- •Mesafeli satış sözleşmesi
- •14 gün cayma hakkı
- •İletişim bilgileri
- •Ticari elektronik ileti izni
Founder Agreement Şablonu
Türkçe kurucu sözleşmesi şablonu · Yakında
NDA Şablonu
İki taraflı gizlilik sözleşmesi · Yakında
KVKK Compliance Checklist
KVKK uyumluluğu için kontrol listesi · Yakında